Met de zomerse temperaturen van dit moment staat het binnenklimaat op scholen opnieuw volop in de aandacht. In een recent artikel schrijft NU.nl over scholen die moeite hebben om tijdens warme periodes een prettig binnenklimaat te bieden. Daarbij wordt gesteld: “Dit los je niet op met alleen airconditioning ophangen.”

Niet omdat koeling geen oplossing kan zijn. Integendeel: bij Schilt zien we dagelijks situaties waarin een klimaat- of airconditioningoplossing uitstekend aansluit bij de vraag van de klant. Maar omdat de uitdaging vaak groter is dan een paar warme dagen per jaar.

Want achter de hitte schuilt een veel grotere uitdaging: hoe creëren we gezonde, comfortabele en toekomstbestendige leeromgevingen voor leerlingen en docenten?

Een prettig binnenklimaat draait namelijk om meer dan temperatuur alleen. Ventilatie, luchtkwaliteit, comfort, energieprestaties en de staat van het gebouw spelen allemaal een rol. Juist de samenhang tussen die factoren bepaalt hoe prettig een schoolgebouw functioneert, vandaag én in de toekomst.

Een gezond klaslokaal begint bij gezonde lucht

Wanneer het over binnenklimaat gaat, denken veel mensen direct aan verwarming of koeling. In de praktijk speelt luchtkwaliteit minstens zo’n belangrijke rol.

Frisse lucht, voldoende ventilatie en het beheersen van CO₂-concentraties hebben direct invloed op comfort, concentratie en leerprestaties. Ook in het NU.nl-artikel wordt verwezen naar onderzoek waaruit blijkt dat verhoogde CO₂-niveaus een aantoonbaar negatief effect kunnen hebben op de prestaties van leerlingen.

Een leerling merkt direct dat het warm is in een lokaal. Een te hoog CO₂-gehalte merk je veel minder snel. Toch kan juist dat leiden tot vermoeidheid, concentratieverlies en een minder prettige leeromgeving.

Daarom draait een goede leeromgeving niet alleen om de juiste temperatuur, maar om de balans tussen ventileren, verwarmen, koelen en het op peil houden van de luchtkwaliteit.

Het belang van een gezond binnenklimaat staat ook centraal binnen het Programma van Eisen Frisse Scholen 2025, opgesteld in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Dit programma ondersteunt schoolbesturen en gemeenten bij nieuwbouw- en verbouwprojecten en richt zich onder andere op luchtkwaliteit, temperatuur, energiegebruik, licht en geluid. Het Frisse Scholen-concept onderstreept daarmee dat een gezonde leeromgeving vraagt om een integrale benadering van gebouw, installaties en gebruik.

Niet iedere school kan wachten op nieuwbouw

Veel Nederlandse schoolgebouwen zijn gebouwd in een tijd waarin andere eisen golden voor comfort, ventilatie en energieverbruik. Tegelijkertijd zijn nieuwbouw- en renovatietrajecten vaak complex en kostbaar. Volgens recente berichtgeving is meer dan de helft van de Nederlandse schoolgebouwen toe aan vervanging of een ingrijpende renovatie.

Toch hoeft een toekomstbestendig schoolgebouw niet altijd te beginnen met nieuwbouw. Juist revitalisatie biedt voor veel scholen een interessant alternatief. Door bestaande gebouwen technisch te moderniseren kan het binnenklimaat aanzienlijk worden verbeterd.

Dat maakt revitalisatie niet alleen een praktische keuze, maar vaak ook een duurzame. Door waardevolle delen van een bestaand gebouw te behouden, zijn minder nieuwe materialen nodig en wordt sloop beperkt. Daarmee kan de milieu-impact aanzienlijk lager uitvallen dan bij volledige sloop en nieuwbouw.

Bij Schilt hebben we ruime ervaring met het revitaliseren van bestaande gebouwen. Door installaties te vernieuwen en klimaatoplossingen te integreren in de bestaande situatie, kunnen scholen vaak grote stappen zetten zonder een volledig nieuw gebouw te realiseren. Zo ontstaat een toekomstbestendige leeromgeving met minder impact op budget, planning en milieu. Bekijk hier onze revitalisatieprojecten.

Praktische oplossingen met directe impact

Een verbetering van het binnenklimaat wordt vaak gezien als een ingrijpend traject. Schoolbesturen en gemeenten gaan er regelmatig vanuit dat werkzaamheden alleen tijdens vakanties kunnen plaatsvinden om overlast voor leerlingen en docenten te voorkomen.

In de praktijk is dat lang niet altijd nodig.

Door installaties slim te ontwerpen kunnen werkzaamheden in veel gevallen plaatsvinden terwijl de school gewoon in gebruik blijft. Daarmee blijven lessen doorgaan en wordt de impact op de dagelijkse gang van zaken beperkt.

Dat betekent overigens niet dat werkzaamheden niet tijdens schoolvakanties kunnen worden uitgevoerd. Integendeel. De zomervakantie blijft natuurlijk een uitstekend moment om verbeteringen door te voeren. Het voordeel is alleen dat veel werkzaamheden ook buiten vakantieperiodes kunnen plaatsvinden, waardoor scholen meer flexibiliteit hebben in hun planning.

Juist bij bestaande schoolgebouwen biedt dat kansen.

De winst zit bovendien niet alleen in verkoeling tijdens warme dagen. Moderne ventilatie- en klimaatsystemen dragen het hele jaar bij aan:

• een gezondere luchtkwaliteit;
• lagere CO₂-concentraties;
• meer comfort voor leerlingen en docenten;
• een stabieler binnenklimaat;
• lagere energiekosten;
• een toekomstbestendige en duurzame schoolomgeving.

Het doel is niet alleen om een lokaal een paar graden koeler te maken. Het doel is een leeromgeving creëren waarin leerlingen zich goed kunnen concentreren en docenten prettig kunnen werken.

De school van de toekomst vraagt om een integrale aanpak

De uitdaging waar scholen voor staan, vraagt om meer dan een losse technische maatregel. Het gaat om de samenhang tussen gebouw, installaties en gebruik.

Hoe ziet een school eruit waarin gebouw, installaties en gebruik optimaal op elkaar zijn afgestemd? Die vraag staat centraal in de visie die Schilt momenteel ontwikkelt rondom de gezonde en toekomstbestendige school.

Daarin komen verschillende aspecten samen:

• gezonde lucht en lage CO₂-waarden;
• comfortabele temperaturen in zomer en winter;
• energiezuinige installaties;
• lagere energie- en onderhoudskosten;
• uitvoerbare oplossingen voor bestaande gebouwen;
• minimale verstoring van het onderwijs tijdens werkzaamheden.

Met deze integrale benadering richten we ons niet alleen op de uitdaging van vandaag, maar ook op de leeromgeving van morgen. We helpen scholen, gemeenten en andere betrokken partijen bij het maken van keuzes die jarenlang bijdragen aan betere prestaties, meer comfort en een duurzaam gebouw.

Verder kijken dan de volgende hittegolf

De discussie over warme klaslokalen zal waarschijnlijk iedere zomer terugkeren. Begrijpelijk, want niemand leert prettig in een lokaal van meer dan 30 graden. Sterker nog, de recente hittegolf ligt amper achter ons of de temperaturen lopen alweer op.

Maar wie alleen kijkt naar de volgende hittegolf, mist de grotere opgave. Scholen staan voor de uitdaging om gebouwen te creëren die het hele jaar door prettig functioneren voor leerlingen en docenten.

Dat vraagt om slimme keuzes in ventilatie, klimaatbeheersing, energiegebruik en gebouwprestaties. Niet als losse maatregelen, maar als onderdeel van één integrale visie op de school van morgen.

Juist daar ligt volgens Schilt de grootste winst.

Op zoek naar een toekomstbestendige oplossing voor het binnenklimaat in onderwijsgebouwen?